Samenvatting

• Beschrijving klachten: Een hamstringblessure, hamstring strain of pulled hamstring is letsel aan één of meer spieren aan de achterzijde van het bovenbeen. De klacht ontstaat vaak plots tijdens sprinten, schieten, springen of afremmen, maar kan ook geleidelijk ontstaan door overbelasting.
• Ontstaanswijze: Hamstringletsel ontstaat vaak bij explosieve sportbelasting, een te snelle trainingsopbouw, vermoeidheid, onvoldoende kracht, beperkte mobiliteit, eerdere hamstringblessures of te vroeg hervatten van sport.
• Symptomen: Veelvoorkomende klachten zijn plotselinge pijn aan de achterzijde van het bovenbeen, pijn bij sprinten, rekken of kniebuigen tegen weerstand, drukgevoeligheid, stijfheid, krachtsverlies, zwelling of een blauwe plek.
• Diagnose: De beoordeling gebeurt meestal op basis van het klachtenverhaal en lichamelijk onderzoek. Bij ernstige pijn, veel zwelling, blauwe plek, krachtverlies of twijfel over een scheur kan echografie of MRI zinvol zijn.
• (Zelf)behandeling en herstel: Herstel bestaat uit relatieve rust, pijn en zwelling dempen, rustig bewegen, daarna geleidelijke krachtopbouw en sportgerichte training. Fysiotherapie kan helpen om herstel te doseren en terugkeer naar sport veilig op te bouwen.

Pijn in je knieholte? Start rustig met uitleg en oefenopbouw

Het Knieholte Programma van Kniepijnvrij® helpt je thuis met duidelijke uitleg, praktische oefeningen en een rustige opbouw bij knieholteklachten. Geschikt als ondersteuning wanneer je veilig kunt bewegen en er geen alarmsignalen zijn. Rustige opbouw · ondersteuning bij knieholtepijn · 14 dagen niet-goed-geld-terug

Forse zwelling, roodheid/warmte, kuitpijn, benauwdheid, trauma, duidelijke verslechtering of twijfel? Vind een fysiotherapeut in jouw buurt

Bekijk knieholteprogramma

Beschrijving klachten

Een hamstringblessure is letsel aan de spieren aan de achterzijde van het bovenbeen. De hamstrings bestaan uit de biceps femoris, semitendinosus en semimembranosus. Deze spieren helpen bij het buigen van de knie en het strekken van de heup. Ze zijn vooral belangrijk bij sprinten, afzetten, springen, remmen, wenden en hardlopen.

Hamstringletsel ontstaat vaak plots tijdens een explosieve beweging, bijvoorbeeld bij sprinten, schieten, versnellen of uitglijden. Sommige mensen voelen een duidelijke scherpe pijn of een knapmoment aan de achterkant van het bovenbeen. De klacht kan ook geleidelijk ontstaan door herhaalde overbelasting, bijvoorbeeld bij veel hardlopen, krachttraining of sport zonder voldoende herstel.

De pijn zit meestal aan de achterzijde van het bovenbeen. Soms zit de pijn hoger richting de bilplooi of zitbeenknobbel, en soms lager richting knieholte. Bij een acuut letsel kan er zwelling, drukpijn, krachtsverlies of een blauwe plek ontstaan.

Een hamstringblessure verschilt in ernst. Bij een lichte verrekking is lopen vaak nog mogelijk, maar sprinten of kracht zetten is gevoelig. Bij een gedeeltelijke of volledige scheur kan lopen lastig zijn en kan er duidelijk krachtsverlies of blauwe verkleuring ontstaan. Bij ernstige klachten is beoordeling door een huisarts, sportarts of fysiotherapeut verstandig.

Ernst van een hamstringblessure

• Graad 1: Lichte verrekking of kleine vezelschade. Er is pijn of spanning, maar meestal blijft lopen redelijk mogelijk.
• Graad 2: Gedeeltelijke spierscheur. Er is meer pijn, zwelling, krachtsverlies en beperking bij lopen of sporten.
• Graad 3: Ernstige of volledige scheur. Dit geeft vaak hevige pijn, duidelijke zwelling, blauwe plek en fors functieverlies. Medische beoordeling is dan nodig.

Ontstaanswijze

Hamstringblessures ontstaan vaak wanneer de spier veel kracht moet leveren terwijl hij op lengte komt. Dit gebeurt bijvoorbeeld tijdens sprinten, afremmen, schieten, springen of plotseling versnellen. De spier-peesovergang is daarbij een kwetsbare zone.

• Acuut letsel: Plotselinge pijn tijdens sprinten, schieten, springen, uitglijden, wenden of explosief afzetten.
• Geleidelijke overbelasting: Terugkerende spanning of zeurende pijn door te veel belasting, te weinig herstel of herhaalde rek-/trekkrachten.
• Spier-peesovergang: Letsel ontstaat vaak rond de overgang van spier naar pees, omdat daar veel kracht op komt.
• Te snelle trainingsopbouw: Plots meer snelheid, sprintwerk, heuveltraining, krachttraining of sporturen kan de hamstring overbelasten.
• Vermoeidheid: Hamstrings raken vaker overbelast aan het einde van training of wedstrijd, wanneer coördinatie en kracht afnemen.
• Eerdere blessure: Een eerdere hamstringblessure verhoogt de kans op herhaling, vooral als kracht en snelheid nog niet volledig zijn opgebouwd.
• Onvoldoende kracht of controle: Verminderde kracht van hamstrings, bilspieren, romp of heupcontrole kan bijdragen aan overbelasting.
• Beperkte mobiliteit: Stijfheid in hamstring, heup, bekken of lage rug kan de belasting op het achterste bovenbeen beïnvloeden.
• Koude omstandigheden of warming-up: Koude, onvoldoende voorbereiding of plots explosief starten kan het risico vergroten.
• Te vroege sporthervatting: Te snel weer sprinten of volledig trainen kan herstel vertragen of een nieuwe blessure uitlokken.

Omdat hamstringklachten vaak terugkomen als de opbouw te snel gaat, is het belangrijk om niet alleen pijnvrij te worden, maar ook kracht, snelheid en sportbelasting geleidelijk terug te winnen.

Symptomen

Bij een hamstringblessure zit de pijn meestal aan de achterzijde van het bovenbeen. De klachten kunnen acuut ontstaan bij een duidelijke beweging, maar ook geleidelijk toenemen bij overbelasting.

• Plotselinge scherpe pijn: Vaak tijdens sprinten, schieten, springen, versnellen of afremmen.
• Zeurende pijn: Soms ontstaat een zeurende of trekkende pijn aan de achterzijde van het bovenbeen, bilplooi of richting knieholte.
• Pijn bij rekken: De hamstring op rek brengen, bijvoorbeeld met het been gestrekt optillen, kan gevoelig zijn.
• Pijn bij kracht zetten: Knie buigen tegen weerstand, bruggetjes, sprinten of heuvelop lopen kan pijn geven.
• Drukgevoeligheid: De spier of spier-peesovergang kan gevoelig zijn bij aanraken of drukken.
• Krachtsverlies: Het aangedane been voelt zwakker, onzeker of minder explosief.
• Zwelling of blauwe plek: Bij ernstiger letsel kan zwelling, warmte of blauwverkleuring ontstaan.
• Stijfheid: Vooral bij opstaan, na zitten of de dag na belasting.
• Pijn bij zitten: Vooral bij klachten hoog in de hamstring, rond de zitbeenknobbel.
• Aangepast looppatroon: Kortere passen, manken of moeite met sneller lopen.

Wanneer extra opletten?

• Een duidelijke knap of scheurend gevoel tijdens het letsel.
• Veel zwelling of een snel uitbreidende blauwe plek.
• Niet goed kunnen lopen of kracht zetten.
• Forse pijn hoog bij de bilplooi of zitbeenknobbel.
• Gevoelloosheid, tintelingen of duidelijke uitstraling vanuit rug of bil.
• Klachten na een fors trauma of val.

Neem bij deze signalen contact op met de huisarts, sportarts of fysiotherapeut. Bij ernstige pijn, duidelijke krachtuitval of verdenking op een grote scheur is snelle beoordeling verstandig.

Diagnose

Een hamstringblessure wordt meestal beoordeeld op basis van het verhaal, de plek van de pijn en lichamelijk onderzoek. Een fysiotherapeut, sportfysiotherapeut, huisarts of sportarts kijkt naar het ontstaan, de beweging waarbij het misging, het looppatroon, drukpijn, rekgevoeligheid en kracht van de hamstrings.

Tijdens het onderzoek kan gekeken worden naar pijn bij kniebuigen tegen weerstand, heupstrekken, rek van de hamstring, verschil tussen links en rechts en eventuele zwelling of blauwe plek. Ook wordt beoordeeld of de klacht beter past bij een spierblessure, peesklacht, ruggerelateerde uitstraling of een andere oorzaak van pijn aan de achterzijde van het bovenbeen.

Beeldvormende diagnostiek, zoals echografie of MRI, is niet altijd nodig. Het kan wel zinvol zijn bij een duidelijke knap, forse blauwe plek, veel krachtverlies, verdenking op een grotere scheur of wanneer herstel niet volgens verwachting verloopt.

Twijfel je of jouw klachten passen bij een normaal beloop? Start dan met de heup & bovenbeen-klachtencheck of bekijk via de BehandelaarWijzer welke fysiotherapeut passend kan zijn. Bij alarmsignalen, fors trauma of duidelijke verslechtering is contact met de huisarts verstandiger.

(Zelf)behandeling en herstel

• Direct na letsel: Na het letsel kan het gebruik van een cold pack, drukverband, verkoelende spray en pijnstillers helpen de zwelling en pijn te verminderen. 
• Rust en dosering: Zorg voor voldoende rust, leg het been hoog en gebruik indien nodig hulpmiddelen zoals elleboogkrukken, rollator of wandelstok. Beperk explosieve en zware belastingen. De hersteltijd varieert tussen 6-12 weken.
• Alternatieve activiteit: Zorg dat je in de eerste fase van het herstel niet te intensief belast, maar wel in beweging blijft. Dit kan door buiten te wandelen en fietsen of als alternatief op een hometrainer, beentrainer, loopband of crosstrainer.
• Behandelingen voor hamstringblessures: Fysiotherapie en excentrische training versterken het peesweefsel en voorkomen klachten. Doorgaans begint de behandeling 2-3 weken na het letsel. Overweeg ondersteunende tape. Shockwave-therapie is effectief bij graad 1 en soms graad 2 blessures en bevordert bloedcirculatie. Consulteer een gespecialiseerde therapeut en overweeg ons trainingsschema op maat. Voorkeur voor een behandeling op locatie? Vind de ideale expert met onze BehandelaarWijzer.
• Bovenbeenbrace: Een bovenbeenbrace biedt tijdens herstel extra steun, wat comfort en stabiliteit verhoogt en herstel kan versnellen.
• Optimaliseer je thuisworkout: Voor optimale resultaten raden we de volgende trainingsartikelen voor thuisgebruik aan:
  • Oefenmat
  • Oefenbal
  • Fitnessstep
  • Halterset
  • Squat rack
  • Leg extension oefening
  • Weerstandsbanden
  • Springtouw
• Operatie: Voor ernstige hamstringblessures (graad 2 of 3) kan een chirurgische ingreep noodzakelijk zijn. Na de operatie is uitgebreide revalidatie voor kracht en flexibiliteit onmisbaar. Overleg met een orthopedisch chirurg is daarbij van groot belang.
• Beweging en preventie: Voor een effectieve behandeling en preventie van gewrichts- en spierproblemen, is het essentieel om actief te blijven. Kies voor laagdrempelige activiteiten zoals fietsen, draag geschikt schoeisel, en zorg voor een goede warming-up en cooling-down. Dit bevordert herstel en helpt verdere problemen te voorkomen.
• Leefstijl aanbevelingen: Voor een beter evenwicht in gezondheid en welzijn is het aanpassen van je leefstijl cruciaal. Belangrijke aspecten zijn voldoende slaap, voldoende hydratatie, gezonde voeding, regelmatige lichaamsbeweging en het ontwikkelen van een positieve mindset. Deze aanpassingen kunnen helpen bij het verminderen van gezondheidsproblemen en het verhogen van je algemeen welzijn. Meer informatie over dit onderwerp is [hier] te vinden of via de aangeboden e-learning.